Επικαιρότητα
Επίσκεψη του Θεσσαλονίκης Φιλοθέου σε Σκήτη του Αγίου Όρους και εκκοσμίκευση
17 Οκτ 2026
Άρθρο της “Ιουστίνης”
Ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης με το άρθρο του «Ο άλλος ως πέρασμα στη Βασιλεία του Θεού: Μια θεολογική ανάγνωση του παραδοσιακού τραγουδιού «Στο ’πα και στο ξαναλέω»» επιχείρησε να δώσει μία θεολογική ερμηνεία των στίχων…
Τον κύκλο του διαδικτύου έκανε βίντεο που δημοσίευσε η Ιερά Μονή Αγίας Τριάδος Σπαρμού Ολύμπου, στο οποίο διακρίνεται ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης Φιλόθεος να τραγουδάει το παραδοσιακό τραγούδι «Στο ’πα και στο ξαναλέω» [1].
Οι παριστάμενοι μοναχοί και κληρικοί τον συνόδευσαν στο τραγούδι, ενώ στο τέλος ξέσπασαν σε ρυθμικά χειροκροτήματα, χτυπώντας ελαφρώς τα πιρούνια στα πιάτα τους ως δείγμα επιδοκιμασίας.

Ο ιεράρχης ερμήνευσε το παραδοσιακό τραγούδι κατά την επίσκεψή του στη Σκήτη της Αγίας Άννας, στο Άγιο Όρος, τον περασμένο Ιούλιο [2].
Τόσοι βυζαντινοί ύμνοι ή ψαλμοί υπάρχουν… προς τι η επιλογή ένας παραδοσιακού τραγουδιού σε Σκήτη της Αθωνικής Μοναστικής Πολιτείας;
Αξίζει να σημειωθεί ότι λίγες ημέρες μετά τη δημοσίευση του προαναφερθέντος βίντεο, ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης με το άρθρο του «Ο άλλος ως πέρασμα στη Βασιλεία του Θεού: Μια θεολογική ανάγνωση του παραδοσιακού τραγουδιού «Στο ’πα και στο ξαναλέω»» επιχείρησε να δώσει μία θεολογική ερμηνεία των στίχων [3].
Η Μητρόπολη Θεσσαλονίκης εμφορείται από το πνεύμα της εκκοσμίκευσης. Υπενθυμίζεται ότι παραμονές της Μεγάλης Εβδομάδος του 2025, η Θεσσαλονίκη μετατράπηκε σε πεδίο αντιδράσεων και διχασμού, με ευθύνη του οικείου Μητροπολίτη Φιλοθέου (Θεοχάρη).
Ο σκανδαλισμός που προξένησε ο οικείος Μητροπολίτης είχε να κάνει αποκλειστικά με την επιλογή του να ευλογήσει την διεξαγωγή της λεγόμενης «Λατρευτικής Εβδομάδας», ενός πολιτιστικού – καλλιτεχνικού δρώμενου εντός των Ιερών Ναών.
Μουσικές καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, που λαμβάνουν χώρα σε συναυλιακούς χώρους και άλλους χώρους καλλιτεχνικών παραστάσεων, πραγματοποιήθηκαν εντός των Ιερών Ναών.
Ο πιστός λαός, όμως, γνωρίζει καλά την παράδοση της Εκκλησίας και πως οι Ιεροί Ναοί στην Ορθοδοξία έχουν μια και μοναδική χρήση: είναι οίκος λατρείας και προσευχής.
Σήμερα, οι σύγχρονοι εκκλησιαστικοί ταγοί κατασκευάζουν ένα Χριστιανισμό με εκκοσμικευμένα μέτρα. Εκκοσμίκευση σημαίνει να μπει η ζωή του κόσμου, ο τρόπος της ζωής του κόσμου, μες στην Εκκλησία, μέσα στην ζωή του κάθε Χριστιανού.
Διαβάζουμε σε απομαγνητοφωνημένη ομιλία του φωτισμένου γέροντα π. Αθανασίου Μυτιληναίου περί της εκκοσμίκευσης:
«[…] ο Χριστιανός αποχωρίζεται από τον κόσμον. Εάν θέλει να είναι φίλος του Θεού. Εάν πραγματικά θέλει να είναι αληθινός Χριστιανός.
Αν τώρα ο Χριστιανός ερωτοτροπεί με τον κόσμον, τότε έχομε τον εκκοσμικευμένον Χριστιανό. Δηλαδή εκείνον που κοσμικοποιήθηκε. Και αυτός τώρα με την σειρά του ο Χριστιανός, ο κοσμικοποιημένος, ο εκκοσμικευμένος, κατασκευάζει έναν εκκοσμικευμένον Χριστιανισμόν. Για να του πηγαίνει στα μέτρα του. Όπως τον θέλει εκείνος. Γιατί αλλιώτικα, αν αισθάνεται ότι ζει κάτι διαφορετικό από εκείνο που λέγει το Ευαγγέλιον, θα αισθάνεται τύψεις. Κατασκευάζει, λοιπόν, έναν Χριστιανισμόν στα μέτρα τα δικά του, τα εκκοσμικευμένα μέτρα.
Αλλά όταν λέμε «εκκοσμίκευση», αγαπητοί μου, τι εννοούμε; Ο Χριστός ήρθε να εκκλησιαστικοποιήσει τον κόσμο. Να τον κάνει Εκκλησία. Να προσλαμβάνει τον κόσμον λίγο λίγο και να τον εκκλησιαστικοποιεί. «Εκκλησία» θα πει σώμα Χριστού. Να τον κάνει σώμα Του. Λίγο λίγο. Αυτό γίνεται με την ιεραποστολή, με την κατήχηση, με το κήρυγμα. Προσλαμβάνει τον κόσμον, όπως ακριβώς ένας ζωντανός οργανισμός προσλαμβάνει αλλότρια στοιχεία που είναι οι τροφές. Αν βάλω τα στοιχεία μέσα στη φλέβα μου, αν, αγαπητοί μου, βάλω τα στοιχεία αυτά, όπως τα προσλαμβάνω από τις τροφές, μέσα στη φλέβα μου, να κυκλοφορήσουν στο αίμα μου, αμέσως θα πεθάνω. Αμέσως θα πεθάνω. Και όμως αν δεν φάω, πάλι θα πεθάνω. Πρέπει λοιπόν να γίνει μία διαδικασία. Κι αυτή η διαδικασία είναι… πρέπει οι τροφές να περάσουν στο στομάχι κι από εκεί να γίνουν αίμα. Αυτό κάνει η Εκκλησία, σαν σώμα Χριστού. Αν προσλάβει τον κόσμον όπως είναι, χωρίς να εξετάσει, θα πεθάνει η Εκκλησία, δηλαδή θα κοσμικοποιηθεί. Αν προσλαμβάνει τον κόσμον σε μία διαδικασία, τότε ο κόσμος αυτός αφομοιώνεται. Το ρήμα «αφομοιώνω» από την θρέψη και την πέψη. Αφομοιώνεται σιγά σιγά αυτός ο κόσμος και γίνεται Εκκλησία. Έτσι ο Χριστός ήρθε να εκκλησιαστικοποιήσει τον κόσμον.
Ο διάβολος, όμως, προσπαθεί να κινηθεί αντίστροφα. Να κοσμικοποιήσει την Εκκλησία. Και έτσι προσπαθεί να καταστρέψει την Εκκλησία, με το να εισαγάγει τον κόσμον μες στην Εκκλησία. Ο Χριστός σώζει, ο διάβολος καταστρέφει. Έτσι «εκκοσμίκευσις» σημαίνει νοθεία του Χριστιανισμού από «στοιχεῖα ὄθνεια», σκάρτα, νοθευμένα. Αυτό θα πει εκκοσμίκευση: Να μπει η ζωή του κόσμου, ο τρόπος της ζωής του κόσμου μες στην Εκκλησία, μέσα στην ζωή του κάθε Χριστιανού» [4].
Η στάση της Εκκλησίας και των Αγίων Πατέρων έναντι της εκκοσμίκευσης είναι ξεκάθαρη και δεν μπορεί να χαλκευθεί. Η εκκοσμίκευση του εκκλησιαστικού βίου αποτελεί σημείο των καιρών.
- [1] https://youtu.be
- [2] https://www.typosthes.gr
- [3] https://www.makedonikanea.gr
- [4] https://www.impantokratoros.gr
Κάνε ἐγγραφή στό νέο κανάλι τῆς Κατάνυξης τοῦ Youtube πατώντας ἐδῶ: ΚΑΤΑΝΙΧI