Άρθρο της Σοφίας Μακεδονοπούλου

Καθαιρετέοι σύμφωνα με τους ιερούς Κανόνες

Την Τρίτη 10 Ιουνίου, ο Μητροπολίτης Βελγίου και Έξαρχος Κάτω Χωρών και Λουξεμβούργου κ. Αθηναγόρας, επισκέφτηκε την πόλη Echternach του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου, προκειμένου να συμμετάσχει στις εορταστικές εκδηλώσεις των αιρετικών παπικών προς τιμήν του Αγίου Βιλλιβρόρδου, προστάτου της περιοχής. Είχε προηγηθεί πρόσκληση του Καρδιναλίου Jean-Claude Hollerich, Παπικού Αρχιεπισκόπου Λουξεμβούργου, στην οποία ο κ. Αθηναγόρας ανταποκρίθηκε θετικά [1]. 

Τον Σεβασμιώτατο συνόδευσαν ο Αιδεσιμολογιώτατος Πρωτοπρεσβύτερος του Οικουμενικού Θρόνου κ. Παναγιώτης Μοσχονάς, Αρχιερατικός Επίτροπος Λουξεμβούργου, καθώς και ο Ιερολογιώτατος Ιεροδιάκονος κ. Παντελεήμων Μπακάλης, Διευθυντής του Γραφείου Τύπου της Ιεράς Μητροπόλεως Βελγίου. Ανάξιοι και καθαιρετέοι και οι τρεις σύμφωνα με τους ιερούς Κανόνες, που απαγορεύουν ρητά τη συμπροσευχή με τους αιρετικούς.

Απο τις φωτογραφίες και το σχετικό βίντεο (26:46 και 28:12) φαίνεται καθαρά πως συμμετείχαν στην πομπή-λιτανεία, με τους αιρετικούς να είναι ντυμένοι με τα άμφιά τους. Σε κάποιες φωτογραφίες μάλιστα φαίνονται να στέκονται σε υπερυψωμένο σημείο πίσω από ένα κάγκελο  στραμμένοι προς το Λαό. Τι μηνύματα, λοιπόν, περνάνε στο ποίμνιο με την στάση τους αυτή, σαν γνήσιοι Οικουμενιστές; Με το παράδειγμά τους παρασύρουν και το ορθόδοξο ποίμνιο να συμμετέχει σε τέτοιου είδους αιρετικές εκδηλώσεις. 

Πολύ χρήσιμες πληροφορίες για το θέμα των συμπροσευχών που μας αφορά, αλιεύσαμε στο πολύ σημαντικό άρθρο του π.Αναστασίου Γκοτσοπούλου «Oὐ δεῖ αἱρετικοῖς ἢ σχισματικοῖς συνεύχεσθαι» (Μέρος Α΄ και Μέρος Β΄): 

«Σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας μας, από τους Αποστολικούς ακόμα χρόνους, η αίρεση έχει καταστρεπτικές συνέπειες για τον άνθρωπο. Τον απομακρύνει από τον Θεό και τον οδηγεί στην απώλεια. Γι’ αυτό και ο ίδιος ο Κύριος και οι Απόστολοι είναι ιδιαίτερα αυστηροί με τις «αιρέσεις απωλείας».

Οι Πατέρες της Εκκλησίας επισημαίνουν το μεγάλο κίνδυνο και ακολουθώντας τις Αποστολικές συστάσεις καλούν τους χριστιανούς και μάλιστα τους ακατάρτιστους στην πίστη να μην έχουν καμία σχέση με αιρετικούς, διότι ο κίνδυνος για τη σωτηρία τους είναι βέβαιος……..Μελετώντας την Πατερική διδασκαλία για τις σχέσεις μας με τους αιρετικούς βλέπουμε ότι οι Άγιοί μας είναι ιδιαίτερα αυστηροί και κατηγορηματικοί στην απαγόρευση επικοινωνίας με τους αιρετικούς ή σχισματικούς σε θέματα Λατρείας και κοινής προσευχής. Οι σχετικές αναφορές των Πατέρων είναι πολυπληθείς. Στο παρόν άρθρο δεν θα αναφερθούμε στις Πατερικές μαρτυρίες, αλλά αποκλειστικά και μόνο στην Κανονική Παράδοση της Εκκλησίας μας για το θέμα της συμπροσευχής με αιρετικούς και μάλιστα για την κατ’ ακρίβεια εφαρμογή των Ι. Κανόνων……

Όμως τι σημαίνει «συμπροσευχή»; Στην αρχαία ελληνική γραμματεία, κατά τον Ιω. Σταματάκο, «συνεύχομαι» σημαίνει «εύχομαι (προσεύχομαι) από κοινού μετά τινός, ενώνω τας ευχάς μου με τας δικάς του». Στην Πατερική γραμματεία, σύμφωνα με τον G.W.H.Lampe «συμπροσεύχομαι» σημαίνει «pray together, pray with», ενώ το «συνεύχομαι» σημαίνει α) «pray with, pray together» (=προσεύχομαι μαζί) και β) «wish one well» (=εύχομαι να είσαι καλά).

Περαιτέρω θα μπορούσαμε να πούμε ότι έχουμε συμπροσευχή όταν:

1. Υπάρχει σύμπτωση τόπου και χρόνου στην προσευχή (αναγκαία, αλλά όχι ικανή συνθήκη).

2. Υπάρχει κοινή βούληση για τον ίδιο σκοπό, για την τέλεση προσευχής (ικανή και αναγκαία συνθήκη).

3. Συμμετέχουμε στην εξέλιξη της προσευχής, με τη χρήση κοινού προγράμματος λατρείας (π.χ. κοινό το περιεχόμενο των ευχών ή ύμνων, ανταπόκριση στις κελεύσεις του λειτουργού, ένδυση λειτουργικών αμφίων για τους κληρικούς) (ικανή αλλά όχι αναγκαία συνθήκη.

4. Συμπερασματικά: Όταν με την όλη μας αναστροφή (λόγια, έργα, συμπεριφορά) επιδιώκουμε να δώσουμε την εντύπωση στους άλλους ότι επιθυμούμε να συμμετέχουμε και εμείς στη λατρεία τους.

Σύμφωνα λοιπόν με τα ανωτέρω δε συντελείται συμπροσευχή όταν έχουμε επίσκεψη ή παρακολούθηση κάποιας θρησκευτικής τελετής για επιστημονικούς, τουριστικούς, εθιμοτυπικούς ή κοινωνικούς και μόνο λόγους».

Παρακολουθώντας το φωτορεπορτάζ και το βίντεο από την επίσκεψη των τριών στις εορταστικές εκδηλώσεις για τον άγιο Βιλλιβρόρδο βγάζουμε αβίαστα το συμπέρασμα πως πρόκειται για συμπροσευχή η οποία καταπατά σωρεία Ιερών Κανόνων. Διαβάζουμε στην ίδια μελέτη του π. Αναστασίου Γκοτσοπούλου:

«Οι Ιεροί Κανόνες για τη συμπροσευχή με αιρετικούς.

Οι Ι. Κανόνες της Εκκλησίας, με οικουμενικό κύρος, που αναφέρονται στην απαγόρευση συμπροσευχής με αιρετικούς είναι:

1. Κανών Ι’ των Αγ. Αποστόλων: «Ει τις ακοινωνήτω, καν εν οίκω συνεύξηται, ούτος αφοριζέσθω»

2. Κανών ΙΑ΄ των Αγ. Αποστόλων: «Ει τις καθηρημένω, κληρικός ων, κληρικώ συνεύξηται, καθαιρείσθω και αυτός».

3. Κανών ΜΕ’ των Αγ. Αποστόλων: «Επίσκοπος, ή Πρεσβύτερος, ή Διάκονος αιρετικοίς συνευξάμενος, μόνον, αφοριζέσθω, ει δε επέτρεψεν αυτοίς, ως Κληρικοίς ενεργήσαί τι, καθαιρείσθω»

4. Κανών ΞΔ’ των Αγ. Αποστόλων: «Ει τις Κληρικός, ή Λαϊκός εισέλθοι εις συναγωγήν Ιουδαίων, ή αιρετικών προσεύξασθαι, και καθαιρείσθω, και αφοριζέσθω»

5. Κανών ΟΑ’ των Αγ. Αποστόλων: «Ει τις Χριστιανός έλαιον απενέγκοι εις ιερόν εθνών, ή εις συναγωγήν Ιουδαίων εν ταις εορταίς αυτών, ή λύχνους άπτοι, αφοριζέσθω»

6. Κανών ΣΤ’ της εν Λαοδικεία Τοπικής Συνόδου: «Περί του, μη συγχωρείν τοις αιρετικοίς εισιέναι εις τον οίκον του Θεού, επιμένοντας τη αιρέσει».

7. Κανών Θ’ της εν Λαοδικεία Τοπικής Συνόδου: «Περί του, μη συγχωρείν εις τα κοιμητήρια, ή εις τα λεγόμενα μαρτύρια πάντων των αιρετικών απιέναι τους της Εκκλησίας, ευχής ή θεραπείας ένεκα, αλλά τους τοιούτους, εάν ώσι πιστοί, ακοινωνήτους γίνεσθαι μέχρι τινός, μετανοούντας δε, και εξομολογουμένους εσφάλθαι, παραδέχεσθαι».

8. Κανών ΛΒ’ της εν Λαοδικεία Τοπικής Συνόδου: «Ότι ου δεί αιρετικών ευλογίας λαμβάνειν, αίτινές εισιν αλογίαι μάλλον, ή ευλογίαι».

9. Κανών ΛΓ’ της εν Λαοδικεία Τοπικής Συνόδου: «Ότι ου δεί αιρετικοίς ή σχισματικοίς συνεύχεσθαι».

10. Κανών ΛΔ’ της εν Λαοδικεία Συνόδου. Ότι ου δεί πάντα χριστιανόν εγκαταλείπειν μάρτυρας Χριστού και απιέναι προς τους ψευδομάρτυρας, τουτέστιν αιρετικών, ή αυτούς προς τους προειρημένους αιρετικούς γενομένους· Ούτοι γαρ αλλότριοι του Θεού τυγχάνουσιν. Έστωσαν ουν ανάθεμα οι απερχόμενοι προς αυτούς.

11. Κανών ΛΖ’ της εν Λαοδικεία Τοπικής Συνόδου: «Ότι ου δεί παρά των Ιουδαίων ή αιρετικών τα πεμπόμενα εορταστικά λαμβάνειν, μηδέ συνεορτάζειν αυτοίς».

12. Κανών Θ’ του Τιμοθέου Αλεξανδρείας: «Ερώτησις. Ει οφείλει Κληρικός εύχεσθαι, παρόντων Αρειανών, ή άλλων αιρετικών; ή ουδέν αυτόν βλάπτει, οπόταν αυτός ποιή την ευχήν, ήγουν την προσφοράν; Απόκρισις. Εν τη θεία αναφορά ο Διάκονος προσφωνεί προ του ασπασμού. «Οι ακοινώνητοι περιπατήσατε.» Ουκ οφείλουσιν ουν παρείναι, ει μη αν επαγγέλλωνται μετανοείν και εκφεύγειν την αίρεσιν».

Στους πιο πάνω κανόνες θα πρέπει να προστεθούν και οι:

13. Κανών β’ της εν Αντιοχεία Συνόδου: «Πάντας τους εισιόντας εις την Εκκλησίαν και των ιερών Γραφών ακούοντας, μη κοινωνούντας δε ευχής άμα τω λαώ ή αποστρεφομένους την αγίαν μετάληψιν της ευχαριστίας κατά τινα αταξίαν, τούτους αποβλήτους γίνεσθαι της Εκκλησίας, έως αν εξομολογησάμενοι και δείξαντες καρπούς μετανοίας και παρακαλέσαντες τυχείν δυνηθώσι συγγνώμης, μη εξείναι δε κοινωνείν τοις ακοινωνήτοις, μηδέ κατ’ οίκους συνελθόντας συνεύχεσθαι τοις μη τη εκκλησία συνευχομένοις, μηδέ μη συναγομένοις. Ει δε φανείη τις των επισκόπων, ή πρεσβυτέρων, ή διακόνων, ή τις του κανόνος τοις ακοινωνήτοις κοινωνών, και τούτον ακοινώνητον είναι, ως αν συγχέοντα τον κανόνα της Εκκλησίας».

14. Κανών Α’ της Δ’ Οικουμενικής Συνόδου, (επικυρώνει τους Κανόνες των εν Λαοδικεία και Αντιοχεία Τοπικών Συνόδων και του Αγ. Τιμοθέου Αλεξανδρείας).

15. Κανών Β’ της ΣΤ’ Οικουμενικής Συνόδου, (επικυρώνει τους Αποστολικούς Κανόνες, τους κανόνες των εν Λαοδικεία και Αντιοχεία Τοπικών Συνόδων και του Αγ. Τιμοθέου Αλεξανδρείας).

16. Κανών Α’ της Ζ’ Οικουμενικής Συνόδου (επικυρώνει τους Αποστολικούς Κανόνες, τους κανόνες των εν Λαοδικεία και Αντιοχεία Τοπικών Συνόδων και του Αγ. Τιμοθέου Αλεξανδρείας».

Για λόγους οικονομίας του παρόντος άρθρου δεν θα παραθέσουμε εδώ ολόκληρο το πολύ σημαντικό άρθρο του π. Αναστασίου Γκοτσοπούλου, αλλά παροτρύνουμε άπαντες να το μελετήσουν, γιατί καλύπτει το θέμα των συμπροσευχών από όλες τις πλευρές. 

Συμπερασματικά παρατηρούμε, λοιπόν, πως παρά τους τόσους ιερούς Κανόνες που επιβάλλουν καθαίρεση και αφορισμό για όσους δεν προσέχουν την πίστη, στην εποχή μας βλέπουμε να τιμωρούνται με καθαίρεση, αργία ή έκπτωση από το αξίωμα τους, όσοι Επίσκοποι ή κληρικοί προσέχουν και φρουρούν την Ορθοδοξία ως κόρη οφθαλμού από την παράνομη μίξη μετά των αμετανόητων αιρετικών που προκαλούν οι Οικουμενιστές. Αυτό και μόνο δείχνει πολλά για την Διοικούσα Εκκλησία…

Αντί άλλου επιλόγου θα παραθέσουμε ένα απόσπασμα από το βιβλίο «π. Σεραφείμ Ρόουζ. Η ζωή και τα έργα του, τομος Β’, σελ. 68.»: 

«….αυτοί που αισθάνονται την Ορθοδοξία, ζώντας μέσα στην χάρη της ορθόδοξης ζωής, εκτιθέμενοι και ανατρεφόμενοι με τους βασικούς θησαυρούς της- τους βιους των Αγίων, τις Γραφές κλπ.- πολεμούν ενωμένοι εναντίον καθε εχθρού, κάθε αίρεσης, που ακόμη δεν έχει πλήρως προσδιορισθεί ή εκδηλωθεί. (Σημείωση αρθρογράφου: στην εποχή μας τα πραγματα έχουν προχωρήσει πολύ και είναι ολοφάνερα, ο π.Σεραφείμ έγραφε την δεκαετία του ‘60….) Ξεχωριστές όψεις ή εκδηλώσεις αυτών (χιλιασμός, κοινωνικός Ευχετισμός, αναγέννηση, Οικουμενισμός) μπορούν να ταυτοποιηθούν και να πολεμηθούν, όμως η μάχη είναι και πάλι ενστικτώδης. Όσοι δεν αισθάνονται την ορθοδοξία στην καρδιά και τα οστά τους δεν γνωρίζουν περί τίνος ο λόγος και αδυνατούν να κατανοήσουν πώς μπορεί κάποιος να ενθουσιάζεται με κάτι το οποίο ουδεμία Σύνοδος είχε χαρακτηρίσει ως αίρεση….».

Κι όμως, αυτό είναι το χρέος μας σαν χριστιανών. Αυτο είναι το έργο που μας δίνει το ίδιο το Ευαγγέλιο! Αυτοί, λοιπόν, που περιγράφει ο π. Σεραφείμ Ρόουζ, στην εποχή μας τιμωρούνται, λοιδορούνται και συκοφαντούνται. Εσείς δεν θα αντιδράσετε;

• [1] https://www.orthodoxianewsagency.gr

Κάνε ἐγγραφή στό νέο κανάλι τῆς Κατάνυξης τοῦ Youtube πατώντας ἐδῶ: ΚΑΤΑΝΙΧI