Άρθρο της Ελένης Παπασταματάκη
αρθρογραφεί για katanixi.gr

Άγιος Νικηφόρος, η ζωντανή αγία εικόνα, ο καθαιρέτης των εικονομάχων ο ισχυρός, ο προστάτης των θεόσδοτων δογμάτων, ο θεόφρον, το έρεισμα της πίστεως, (από το μεγαλυνάριο του Αγίου Νικηφόρου του Ομολογητού)

Επιμέλεια σύνταξης: katanixi.gr

Ο Νικηφόρος ο αγιώτατος Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως, που γιορτάζουμε σήμερα στις 2 του μηνός Ιουνίου, γεννήθηκε το 758, στα χρόνια που βασίλευε ο δυσσεβής αυτοκράτορας Κωνσταντίνος ο Κοπρώνυμος, ο εικονομάχος. Οι γονείς του ήταν ευγενείς και ο πατέρας του Θεόδωρος λόγω της προσήλωσής του στην ορθή πίστη και στην προσκύνηση των αγίων εικόνων, υπέστη ξυλοδαρμούς και εξορίες από τον μιαρό βασιλιά.

Με έναν τέτοιο αγωνιστή της πίστεως για πατέρα, ο θείος Νικηφόρος ανατράφηκε με το Ορθόδοξο βίωμα και καμία παραχώρηση δεν θέλησε ποτέ να κάνει, γιατί γνώριζε πολύ καλά ότι ο αποχωρισμός από το ορθό δόγμα, σήμαινε αυτόματα και απώλεια της σωτηρίας.

Προικισμένος καθώς ήταν με πνευματικά χαρίσματα και αφού είχε σπουδάσει τα Ιερά Γράμματα, έγινε, μετά τον θάνατο του Κωνσταντίνου, βασιλικός γραμματέας. Σύντομα όμως, αισθανόμενος τη ματαιότητα αυτού του κόσμου, αποσύρθηκε στην Προποντίδα, όπου αφιερώθηκε στην άσκηση και στη μελέτη των Θείων Γραφών. Τόσο προόδευσε πνευματικά, ώστε ο αυτοκράτορας Νικηφόρος Α’ το 806, μετά τον θάνατο του Πατριάρχη Ταράσιου, θεώρησε τον Άγιο Νικηφόρο κατάλληλο διάδοχο του και γι’ αυτό τον ανεβίβασε στον Πατριαρχικό θρόνο της Κωνσταντινούπολης.

Αυτός ο Πατριαρχικός θρόνος έμελλε να γίνει για τον Άγιο Νικηφόρο ο Γολγοθάς, το μεγάλο καμίνι των πειρασμών που έφερε στην ψυχή του μεγάλες ταλαιπωρίες και πόνους. Αλλά τόσο πολύ η φωτιά των πειρασμών τον λάμπρυνε, ώστε έγινε άξιος δούλος Κυρίου και μέγας Ομολογητής της πίστης μας.

Σε μικρό χρονικό διάστημα μετά την ανάρρησή του στον Πατριαρχικό θρόνο απεβίωσε ο βασιλιάς Νικηφόρος και ο γιος του Σταυράκιος στη συνέχεια. Στο θρόνο ανέβηκε ο Μιχαήλ Ραγκαβές αλλά ο μιαρός Λέων Ε΄ο Αρμένιος εδίωξε με μηχανορραφίες και δόλο τον ευσεβή, νόμιμο βασιλιά. Αυτός ο αλιτήριος, ο Λέων ο Ε΄, έγινε διώκτης του Θεού και των αγίων Εικόνων.

Ο Πατριάρχης Άγιος Νικηφόρος αντιμετώπισε σθεναρά ως λέοντας τον δυσσεβή βασιλιά. Μένοντας αμετακίνητος και ακλόνητος στην υπεράσπιση και προστασία της Ορθοδοξίας, έδωσε σκληρούς αγώνες. Τη θέση που του έδωσε ο Θεός ως Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως την αφιέρωσε εξ ολοκλήρου στη διαφύλαξη ακέραιας της Πίστης μας και των ιερών δογμάτων. Έγινε απόρθητο κάστρο για να αντιμετωπίσει την αίρεση της Εικονομαχίας που ξέσπασε και πάλι στη Βασιλεύουσα.

Όχι μόνο τον εαυτό του ετοίμασε για τους μεγάλους αγώνες της Πίστης, αλλά και τους άλλους Ιεράρχες έθεσε προ των ευθυνών τους. Τους συγκέντρωσε προκειμένου να αποφασίσουν για την στάση που θα κρατήσει η Εκκλησία απέναντι στην ανίερη κοσμική εξουσία. Αυτή είναι η θεοσεβής και άξια στάση κάθε Πατριάρχη, να μπαίνει μπροστά προκειμένου να υπερασπίσει την Παραδεδομένη Αλήθεια, αλλά και να νουθετεί και να ενισχύει και τους υπόλοιπους Ιεράρχες να πράξουν κατά το θέλημα του Θεού. Στον βίο του Οσίου Μιχαήλ Επισκόπου Συνάδων περιγράφεται ακριβώς το γεγονός της αγιοπνευματικής, θυσιαστικής στάσης που κράτησε ο άγιος Νικηφόρος, προκειμένου να υπερασπιστεί την προσκύνηση των Αγίων Εικόνων.

Ο δαιμονοκίνητος βασιλιάς βλέποντας το ανυποχώρητο και αγωνιστικό πνεύμα του Αγίου Νικηφόρου, τον καταβίβασε από τον Πατριαρχικό Θρόνο και τον εξόρισε. Εννέα έτη παρέμεινε στο θρόνο ο Άγιος Νικηφόρος και δεκατρία έτη στην εξορία. Καταπονημένος από τις ασταμάτητες ταλαιπωρίες ο γενναίος αθλητής του Χριστού, παρέδωσε την αγία ψυχή του ως Ομολογητής στα χέρια του Θεού στις 2 Ιουνίου 822.

Πάντοτε η Εκκλησία μας αντιμετώπιζε το μίσος των δαιμόνων που μέσα από την εξουσία των κοσμικών αρχόντων, την έπλητταν βαριά και ασταμάτητα. Η πίστη μας όμως παρέμεινε αλώβητη στο διάβα των αιώνων και διατηρήθηκε, όπως ακριβώς μας την κήρυξε ο Κύριος και στη συνέχεια μας παρέδωσαν οι Άγιοι Απόστολοι. Οι Πατριάρχες, όπως ο Άγιος Νικηφόρος και οι Επίσκοποι, όπως ο Μιχαήλ Συνάδων, μάχονταν μέχρι αίματος για να διατηρηθεί ακηλίδωτη η Πίστη από αιρέσεις και πλάνες και ουδόλως τους απασχολούσε αν θα έχαναν τους θρόνους τους. Γι΄αυτό ο Κύριος τους στεφάνωσε και τους δόξασε ως Ομολογητές της Πίστης μας. Άγιε Ομολογητά Νικηφόρε, πρέσβευε υπέρ ημών!

Μέγας Συναξαριστής της Ορθοδόξου Εκκλησίας, Τόμος ΣΤ΄ Μην Ιούνιος, Αθήναι 1994

(Μόνιμη στήλη: Για την ζωή αυτών που λάτρεψαν και ομολόγησαν Χριστό)

Κάνε ἐγγραφή στό νέο κανάλι τῆς Κατάνυξης τοῦ Youtube πατώντας ἐδῶ: https://bit.ly/2WldGra