του Απόστολου Σαραντίδη
αρθρογραφεί για katanixi.gr

Δεν συμπληρώθηκε ούτε μία εβδομάδα από τότε που στην αίθουσα «Ορθοδοξία» στη Θεσσαλονίκη μιλήσαμε μεταξύ άλλων και για τυφλές προμηθεϊκές ελπίδες στα των θνητών μεγάλα επιτεύγματα και αριστουργήματα, και χθες λαμπάδιασε το θρησκευτικό σύμβολο των Φράγκων στο Παρίσι, η περίφημη γοτθική οκτώ αιώνων Παναγία των Παρισίων, η Notre Dame των Γάλλων. Μέσα στη μεγάλη εβδομάδα τους. Πολιτιστικό σοκ. Όλοι μουδιάσαμε, πόσο μάλλον αυτοί!

Πάνε τα πολύχρωμα βιτρώ, πάνε βαρύτιμοι πίνακες ανεκτίμητοι, σώθηκαν μερικά κλεμμένα αιώνων από τη Βασιλεύουσα Πόλη, πάει ο ουρανόκλιτος πύργος, πάει η σκεπή, αποκαΐδια στο εσωτερικό. Τα εξωτερικά ντουβάρια διεσώθησαν. Κρίμα θα πει κανείς. Ναι, κρίμα μεγάλο! Ένα ασυναίσθητο πάγωμα. Μια καταθλιπτική αδυναμία. Σε όλον τον κόσμο. Ήδη δύο μεγιστάνες του φράγκικου πλούτου έχουν έτοιμα τα 300 πρώτα εκατομμύρια για την αποκατάσταση. Ο Μακρόν ματαίωσε διάγγελμά του. Για τα «κίτρινα γιλέκα» δεν γνωρίζουμε ακόμη αντιδράσεις. Μάλλον θα πενθήσουν κι αυτά.

Θεωρούσαν ότι είναι αιώνιο σύμβολο. Θεωρούνε το ίδιο τη Βασιλική του Αγίου Πέτρου στη Ρώμη. Τον Άγιο Μάρκο της Βενετίας. Θεωρούμε εμείς τον ιερό Παρθενώνα, την αξεπέραστη Αγια-Σοφιά της Πόλης. Κάποιοι και το Πατριαρχείο στο Φανάρι. Μεγάλα μνημεία με ιστορικό βάθος και υπόβαθρο. Ο Θεός τι θεωρεί; Ουδείς ασχολείται. Μερικοί ερημίτες ποντοπόροι και πρωτοπόροι, ίσως. Μπορεί και κάποιοι μέσα από πνευματικά τείχη που έχουν υψώσει εσχάτως και ταμπουρωμένοι κρούουν κώδωνες κινδύνου. Και λοιδορούνται. Και κατηγορούνται. Και καταδιώκονται.

Μέσα σωτηρίας ανθρώπινα. Δια Χριστού, μόνο, καθαγιασμένα. Άλλως, τυφλές ελπίδες. Ο Χρυσόστομος θα τα αναδείξει σε ματαιότητες ματαιοτήτων. Είναι η ίδια γλώσσα η ελληνική που σκουντάει τους υπνωτισμένους και ταρακουνά τους ράθυμους. Η Παναγία των Παρισίων δεν σώζει. Όχι επειδή ενώνει τους παπικούς Γάλλους. Δίχως ανθρώπινο ενωτικό σύμβολο, είτε λέγεται βασιλεύς, είτε Πάπας, είτε ευρώ, δεν μπορούνε αυτοί οι άνθρωποι. Αλλά μπορούμε πλέον κι εμείς; Η αλλοτρίωση στο πετσί μας τα τελευταία 200 χρόνια. Ένας κατ’ όνομα παπικός καλοπροαίρετος που ζει λόγω συνείδησης σαν ορθόδοξος έστω κι αν δεν το γνωρίζει κι αν δεν γνωρίζει, θα μπορούσε να σωθεί. Κύριος οίδε! Κι ένας κατ’ όνομα ορθόδοξος που ζει τη φράγκικη πολιτισμική εκδοχή δεν βλέπει Θεού Πρόσωπο διότι δεν θέλει να δει. Απλά κοιτάζει.

Όχι, δεν βλέπουμε, ούτε οι δυτικοί ούτε οι ανατολικοί. Αυτό το ιατικό δώρημα μαζί και με τη λήθη, στον μεταπτωτικό άνθρωπο αντί να γίνεται μέσον διαπορισμού από τον θάνατο προς τη ζωή, με κλειστά τα μάτια μετατρέπεται σε αβυσσαλέο χωνευτήρι. Ωραιότατες οι γοτθικές ασπίδες! Κάτι όμως θέλουν να καταδείξουν. Έπαρση; Ταπεινότατες οι βυζαντινές καμπύλες του τρούλου σε νησί άγονης γραμμής. Η τέχνη εκεί, ευτυχώς δεν υστερεί. Το αντικείμενο μικρότερο. Το μικρό δεν έχει να ζηλέψει πολλά από το μεγάλο. Σχεδόν τίποτα. Ο Κρόνος με τους δακτυλίους δεν υπολείπεται σε αρμονία από ένα απλό κύτταρο. Αλλά πρέπει να βλέπεις. Έτσι συνέλαβε ο φακός χθες και σήμερα τους αποσβολωμένους τουρίστες και ντόπιους παρισινούς να κοιτάζουν σαν χαμένοι. Ποιος έβλεπε; Μήπως εμείς;

Ο «παππούς» των σημερινών Γερμανών και Γάλλων, ο Καρλομάγνος έγινε το σύμβολο της ευρωπαϊκής ενοποίησης και της αναγέννησης της Δύσης, δίνοντας μία πρώτη ώθηση στα γράμματα και τις τέχνες. Ήταν τα θεμέλια του πολιτειακού σχήματος της «Αγίας Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας», πάνω στην οποία οικοδομήθηκε το σύστημα της societas christiana. Βέβαια αυτό κατέστησε τους Φράγκους ως το αντίθετο, τον υπαρξιακό εχθρό ημών των Ανατολικών Ρωμαίων, των Ελλήνων. Είναι αυτός που έπαιξε καίριο ρόλο στην κατασυκοφάντηση της τάχα και βυζαντινής  ιστορίας και πολιτισμού, όπως και στην αποκοπή της Εκκλησίας της Ρώμης από το Ορθόδοξο Δόγμα του οποίου ως τότε στεκόταν προστάτης και πρόμαχος η Κωνσταντινούπολη. Σήμερα, το Βραβείο Καρλομάγνου θεωρείται ύψιστη ευρωπαϊκή τιμή. Αναζητείστε ποιοι πολιτικοί το έλαβαν. Τους προηγούμενους αιώνες, ο Φράγκος έγινε συνώνυμο του δυτικού χριστιανού, ακόμη και όταν το «άγιο ρωμαϊκό» στέμμα πέρασε ανατολικότερα, στους Γερμανούς. Ο ναός που κάηκε, δικό τους δημιούργημα.

Οι θεσμοί, οι κοινωνίες, τα έργα τέχνης, τα ανθρώπινα δημιουργήματα περνούν και χάνονται, ενώ την Εκκλησία ίδρυσε ο ίδιος ο Χριστός για να συνεχίζει εις την αιωνιότητα. Μουσουλμάνοι πανηγυρίζουν για το κακό. Απαίσια εικόνα! Δεν θέλουμε τίποτα να καίγεται. Να μεταμορφώνεται θέλουμε για να βλέπουμε. Τέτοια γεγονότα ταπεινώνουν την έπαρση μας, όπως οι Ανατολικοί Ρωμαίοι που νόμιζαν ότι η αυτοκρατορία τους θα κρατούσε για πάντα. Αρκεί η τύφλα να είναι παροδική και χωρίς παραμορφωτικά γυαλιά. Τότε μόνο ο παρισινός καθεδρικός ναός αλλάζει και ανεβαίνει με τις οξείες γωνίες του καρφί προς τον ουρανό. Ας τον ξανάφτιαχναν με τέτοια προοπτική!